Wil je in een spreadsheet plakken zonder de opmaak te verpesten, plak dan alleen de waarden in plaats van een gewone plakactie. In Google Sheets druk je op Command+Shift+V. In Excel kies je Plakken speciaal → Waarden. In Numbers gebruik je Plak en pas stijl aan. Bij verdwijnende voorloopnullen en ongewenste datumomzettingen geef je de doelcellen vóór het plakken de notatie Tekst.
Bijna elke mislukte plakactie in een spreadsheet komt neer op een van twee verschillende problemen, en de oplossing voor het ene maakt het andere vaak erger. Of de opmaak is meegekomen (lettertypen, opvulkleuren, de tabelstijl van een webpagina), of de spreadsheet heeft je data geïnterpreteerd (datums, weggevallen nullen, wetenschappelijke notatie). Het eerste los je op met wat je plakt. Het tweede los je op met hoe de doelcel is ingesteld voordat je plakt. In deze gids houden we die twee uit elkaar, zodat je het symptoom aan de juiste oplossing kunt koppelen.
| Wat je ziet | De echte oorzaak | Oplossing |
|---|---|---|
| Geplakte cellen hebben een ander lettertype, een andere achtergrond of andere randen | Het klembord bevatte opgemaakte inhoud (RTF/HTML) uit de bron | Plak alleen waarden, of platte tekst |
| Voorloopnullen verdwijnen (postcodes, ID’s) | De doelcel heeft de notatie Standaard, dus de waarde wordt als getal gelezen | Geef de cel vóór het plakken de notatie Tekst |
| 3/4 of 1-2 wordt een datum | Automatische herkenning van tekenreeksen die op een datum lijken | Geef de cel vóór het plakken de notatie Tekst |
| Lange getallen verschijnen als 1,23E+15 of verliezen cijfers | Excel bewaart voor getallen ongeveer 15 significante cijfers | Geef de cel vóór het plakken de notatie Tekst |
| Alles belandt in één cel | De bron is niet door tabs gescheiden, of je plakte in één cel in bewerkmodus | Verlaat de bewerkmodus en splits daarna met Tekst naar kolommen |
| Rijen belanden met regeleinden in één cel | Een bronkolom bevatte regeleinden binnen aanhalingstekens | Controleer de bron; gebruik na het plakken Zoeken en vervangen op de regeleinden |
| Getallen staan links uitgelijnd en tellen niet op | Ze zijn als tekst opgeslagen | Zet om naar getal, of plak opnieuw in cellen met de notatie Standaard |
| Geplakte data overschreef voorwaardelijke opmaak of gegevensvalidatie | Een gewone plakactie vervangt celnotaties en validatieregels | Plak alleen waarden |
Kopieer, selecteer de doelcel en druk op Command+Shift+V. Dit plakt alleen de waarden. In het rechtermuisknopmenu vind je hetzelfde onder Speciaal plakken, samen met « Alleen opmaak » en « Alleen formules ». Wil je juist het omgekeerde, dus opmaak zonder inhoud, dan staat dat ook onder Speciaal plakken.
Gebruik Bewerken → Plakken speciaal (of de vervolgkeuzelijst Plakken op het tabblad Start) en kies Waarden. Het dialoogvenster Plakken speciaal heeft ook « Waarden en getalnotaties » en « Alles met bronthema », handig als getallen hun weergave moeten houden maar zonder de stijl van de bron. Na een gewone plakactie verschijnt een klein klembordpictogram met de opties « Doelopmaak toepassen » en « Alleen tekst behouden ». Met beide maak je de geïmporteerde stijl ongedaan zonder opnieuw te kopiëren. De sneltoetsen voor Plakken speciaal verschillen per Excel-versie en toetsenbordindeling, dus controleer in het menu Bewerken welke je nodig hebt in plaats van op een spiekbriefje te vertrouwen.
Numbers heeft Bewerken → Plak en pas stijl aan, waarmee de stijl van de bron wegvalt en die van de bestemming wordt overgenomen. Kopieer je cellen met formules, dan plakt Plak formuleresultaten de berekende waarden in plaats van de formules. Beide staan in het menu Bewerken, dus de actuele sneltoetsen lees je daar zo af.
Alleen waarden plakken helpt niet als de spreadsheet zelf de inhoud herschrijft. Dat gebeurt op het moment van plakken, op basis van de getalnotatie van de doelcel. De volgorde is de hele truc: eerst opmaken, dan plakken. Achteraf opmaken is te laat, want de omzetting heeft dan al plaatsgevonden (de oorspronkelijke nullen in 00123 zijn weg, en de cel alsnog als Tekst opmaken brengt ze niet terug).
Dit beschermt ook lange numerieke ID’s, zoals ordernummers van 16 cijfers, omdat tekst niet onder de precisiegrens van ruim 15 cijfers valt die Excel voor getallen hanteert. Het beschermt ook identifiers in de stijl van gennamen en alles wat op een datum lijkt, zoals 3/4 of 1-2.
Cellen met de notatie Tekst kun je niet rechtstreeks optellen of middelen, en bij sorteren komt « 100 » vóór « 9 ». Gebruik de notatie Tekst dus voor identifiers (dingen die je opzoekt en nooit berekent). Houd voor hoeveelheden Standaard of Getal aan, en maak de data liever bij de bron schoon.
Staat een kolom links uitgelijnd en geeft SOM 0 terug, dan zijn de waarden tekst. Selecteer in Excel de cellen en kies « Omzetten naar getal » via het waarschuwingspictogram, of vermenigvuldig het bereik met 1 via Plakken speciaal → Vermenigvuldigen. In Google Sheets werkt een formule als =WAARDE(A2) in een hulpkolom, waarna je de uitkomsten als waarden over het origineel plakt.
Spreadsheets splitsen geplakte tekst bij tabs in kolommen en bij regeleinden in rijen. Tekst die je uit een webtabel of een andere spreadsheet kopieert, bevat tabs en wordt dus netjes verdeeld. Tekst uit een document, chat of terminal gebruikt vaak spaties of komma’s, en belandt dan in één cel.
Twee veelvoorkomende oorzaken en oplossingen:
Bij rommelige bronnen werk je het schoonst door helemaal geen opgemaakte inhoud te plakken. Een klembordbeheerder verandert de afweging: in plaats van na een mislukte plakactie opnieuw te kopiëren, plak je hetzelfde item uit de geschiedenis gewoon op een andere manier.
Maccy is een gratis, opensource klembordbeheerder voor macOS die lokaal blijft (local-first), en past op een paar concrete manieren in deze werkwijze:
Eén eerlijke beperking: een klembordbeheerder verandert de notatie van de doelcel niet. Voorloopnullen en datumomzetting worden nog steeds door de spreadsheet bepaald, dus de regel « eerst opmaken, dan plakken » geldt hoe je ook plakt.
Gebruik Plakken speciaal en kies Waarden (of Alleen tekst behouden via het pictogram met plakopties). Zo wordt alleen de inhoud ingevoegd en blijven het lettertype, de opvulkleur en de getalnotatie van de doelcel ongemoeid.
Druk op Command+Shift+V. Hiermee plak je alleen de waarden, zonder de opmaak van de bron.
Cellen met de notatie Standaard beschouwen 00123 als een getal en slaan het op als 123. Geef de doelcellen vóór het plakken de notatie Tekst, dan blijven de nullen behouden.
Spreadsheets herkennen automatisch waarden die op een datum lijken, zoals 3/4 of 1-2, en zetten ze om. Als je het doelbereik vóór het plakken opmaakt als Platte tekst of Tekst, gebeurt die omzetting niet.
Ja. Maccy app kan zonder opmaak plakken en bewaart je klembordgeschiedenis, zodat je hetzelfde item na een mislukte plakactie opnieuw als platte tekst kunt plakken.
Opmaakproblemen los je op met wat je plakt, en dataomzettingsproblemen met hoe de bestemming is ingesteld. Plak waarden als de bron opgemaakt is, en geef cellen de notatie Tekst voordat je iets plakt dat een identifier is en geen hoeveelheid. Doe je allebei, dan verdwijnt het probleem « waarom heeft mijn spreadsheet mijn data veranderd » grotendeels.
Plak je de hele dag tussen apps, dan is Maccy mac een gratis manier, zonder account, om een doorzoekbare geschiedenis bij te houden en als platte tekst opnieuw te plakken als het misgaat. Wat is de rommeligste bron die je regelmatig in een spreadsheet plakt: webtabellen, pdf’s of exports uit een ander programma?
